“Шинэ цирк” төвөөс зохион байгуулж буй Монгол, БНХАУ, ОХУ-ын циркийн жүжигчдийн хамтарсан “Хөрш гурав” тоглолтын нээлт өнгөрсөн баасан гаригт Үндэсний циркт боллоо. Танхимын суудлыг ихэвчлэн цэцэрлэгийн багачууд дүүргэсэн байв. Тэд өхөөрдөм галуу, ухаантай гурван баавгайг харах гэж ирсэн нь илт. Зарим нь тоглолт эхлэхийг хүлээж тэсэхгүй “Аниа баавгайнууд нь яасан юм бол. Унтаад сэрэхгүй байгаа юм болов уу. Эсвэл нүүрээ будаж байгаа юм болов уу” гэж өөрийн бяцхан ухаандаа төсөөлөн бодож буй зүйлээ ах, эгч нартайгаа хуваалцан ярилцах нь тун ч өхөөрдөм. Удалгүй хонх гурван удаа цохиж тоглолт нээснийг илтгэв. “Хөрш” гурав” тоглолтыг “Хадгаа” циркийн найруулагч, жүжигчин Ч.Хатанбаатар хөтөлсөн юм.
Үзэгчид түүнд ийм нэр өгчээ. Оросын улаан хамартай алиалагч дүрсгүй Поончиг бяцхан үзэгчдэд тун ч таалагдсан. Тэрбээр дугуй унан манежэн дээр гарч ирэхдээ зүрх, цэцгэн хэлбэртэй шаараар урд талын жижиг хайрцгаа дүүргэжээ. Тэгээд бяцхан үзэгчдийг манежэн дээрээ урьж эвлэгхэн бүжиглэх даалгавар өгнө. Хэрвээ даалгавраа амжилттай биелүүлбэл шаараа бэлэг болгон өгч байсан. Гэхдээ дүрсгүй Поончиг бэлгээ өгөхдөө зүгээр ч нэг өгөөгүй. Тэрбээр заавал өөрийг нь үнсэхийг “шаардана”. “Шаардлага” биелүүлсэн үзэгчдэдээ Поончиг бэлгээ тун ч дуртай өгсөн.
Энэ удаагийн тоглолтод БНХАУ-аас хоёр циркийн жүжигчин ирсэн юм. Тэд “Ваараар наадагчид” болох Жюн Ян, Ян Тан нар юм. Тэдний “Ваараар наадагчид” үзүүлбэр үзэгчдийг гайхшруулж байв. Ойролцоогоор таваас зургаан кг жинтэй болов уу гэмээр ваараар наадах нь цаанаа л сонирхолтой. Бие бие рүүгээ шидэж, нуруун дээрээ тавин унагахгүйгээр эргэлдүүлсэн нь тэдний олон жилийн хүч хөдөлмөрийг харуулах мэт сонин содон байлаа. Үзэгчид нь тэдний авьяасыг биширч алга ташилтыг харамгүй хайрлаж байв.
“Хөрш гурав” тоглолтын нэг чимэг нь Үндэсний циркийн жүжигчид байсан юм. Жүжигчин охид уран нугаралтаа гарамгай хийж, агаарын гимнастикаар наадаж байлаа. Үзэгчид үзүүлбэр бүрийг алмайрч үзсэн. Үндэсний циркийн жүжигчид олон улсын “A” зэрэглэлтэй наадмаас олон шагнал авч байснаа батлан харуулсан гэхэд болно. “Хөрш гурав” тоглолт Монгол жүжигчдээрээ бахархах, авьяас чадалтайг нь мэдрэх бололцоо олгосон гэхэд болно. Тэд “Савлууртай шидэлт”-ээ тун ч гарамгай хийж, үзэгчдийг дуу алдуулж байв.
Үзэгчдийн хүсэн хүлээсэн үзүүлбэр бол галуунуудын үзүүлбэр байлаа. Тэд эзнээ дуудахаар манежэн дээр гарч ирэн цуваагаар алхан, саадтай төмрөн дээгүүр сурмаг харайж үзэгчдэд авьяасаа гайхуулав. Бас тэдний нэг тун ч “дүрсгүй” галуу. Оросын жүжигчин урт төмөр саваа барин нэг нэгээр нь галуунуудаа гулсуур дээр гулгахыг “тушаав”. Тэгтэл нөгөө “дүрсгүй” галуу маань гулсуур дээр гулгах дургүй байгаа бололтой. Эзнийхээ үгэнд оролгүй гулсуурнаас гулсч биш нисээд буучихав. Харин бусад галуу нь нэг нэгээрээ цуван гулсуур дээрээс сурамгай гэгч нь гулсан буув.
Бяцхан үзэгчдийн аав ээж, ах эгчээсээ нэхэж байсан баавгайнууд юу чаддагаа харуулахаар хамгийн сүүлд үзүүлбэрээ үзүүлж, тоглолтын хөшгийг хаав. ОХУ-ын гавьяат жүжигчин Надежда олон жил амьтан сургагч хийсэн туршлагатай жүжигчин ажээ. Түүний хайртай Сибирийн хүрэн баавгай нь 620 гаруй кг жинтэй, дэлхийн циркийн манежэн дээр тоглодог цорын ганц авьяаслаг амьтан гэнэ. Сибирийн баавгайнаас гадна өхөөрдөм хоёр баавгай Монголын үзэгчидтэй уулзахаар иржээ. Тэд үзэгчидтэй мэндлэхээр гарч ирэхдээ хоёр хөл дээрээ алхаж байв. Бас дугуйг сурамгай гэгч нь унаж, эзэндээ цэцэг бэлэглэн, алга ташин баясна. Бүр хоёр хөлөө ээлжлэн хөдөлгөж бүжиглэх нь тун ч хөөрхөн. Баавгайнууд тун ухаантай амьтан юм билээ. Эзнийхээ үгнээс гарна гэж огт байхгүй. Энд хэвтэж бай гэсэн “тушаал” авбал огт хөдлөхгүй. Харин урд нь тавьсан жаахан хоолоо гараараа самардан наашлуулж идэхийг хичээх нь инээдтэй. Хамгийн өхөөрдөм нь нэг үзүүлбэр үзүүлчихээд л эзнээсээ хоол нэхэхийг нь яана. Эзнийхээ гарыг нь дагуулан харж хоолоо “нэхнэ”. Үүнийг нь мэдсэн юм шиг амьтан сургагч Надежда халааснаасаа тэдний хоолыг харамгүй өгч байсан юм.
Б.МАРАЛ-ЭРДЭНЭ
Эх сурвалж: "ӨДРИЙН ШУУДАН" сонин
