Английн орчуулагч, монгол судлаач Саймон Вэкхам-Смит АНУ-ын Баруун Вашингтоны их сургуульд Монголын уран зохиолын сэдвээр доктор (Ph.D) цол хамгаалжээ.
Тэрбээр монголын эртний болон орчин үеийн уран зохиолын хөгжлийг өргөн цар хүрээтэй судалж, түүний доторх онцлох цаг үе болох Зөвлөлт төвтэй социализмын нөлөөлөл, түүнчлэн Европ-Америкийн ардчилсан капитализмын зааг буюу ХХ зууны утга зохиол дахь монгол нүүдэлч малчидын ертөнц болон түүхэн дээр суурилсан нүүдэлчдийн уран зохиолын тоймыг шинжлэн судалсан байна.
Түүний судалгааны гол эх зохиол бол Г.Мэнд-Ооёогийн “Алтан-Овоо” хэмээх хүүрнэл-яруу найргийн бүтээлээр төлөөлүүлэн нүүдэлчдийн амьдрал дах утга уянга, оюун санааны ертөнц болон хүн байгалийн дотоод харилцаахолбооны асуудлыг хөнджээ. Түүний судалгааны ажлын гол зорилго нь Монгол нүүдэлчдийн нийгэм болон соёлыг өргөн цар хүрээгээр харах, түүний уран зохиолын орон зай, ялангуяа яруу найраг дах үзэл санаа зэргийг гаргахыг зорьсон байна. Тэрээр Г.Мэнд-Ооёогийн “Алтан-Овоо” бүтээлийг 2007 онд орчуулж хэвлүүлсэн бөгөөд ийнхүү таван жилийн дараа уг бүтээлээрээ докторын зэрэг хамгаалсан байна.
Саймон Вэкхам-Смит нь сүүлийн 10 орчим жил монголын уран зохиолын орчуулга болон судалгаагаар дагнан ажиллахын хамт Америк, Канад зэрэг улсын их дээд сургуулиудад лекц уншиж монголын уран зохиол, соёлыг дэлхийд таниулж буй авъяаслаг орчуулагч, судлаач бөгөөд өдгөө цаг үед “Монголын соёлыг тээж яваа гол зүйл бол яруу найраг юм” хэмээн саяханы нэгэн ярилцлагадаа онцлон тэмдэглэсэн байна.
Английн орчуулагч, монгол судлаач, доктор Саймон Вэкхам-Смит Д.Жаргалсайханы “De Facto” нэвтрүүлэгт өгсөн ярилцлагыг ЭНД дарж уншина уу.
Ч.БОЛОР
